In de winter naar Duitsland: winterbanden verplicht of niet?

Door de verwarrende berichtgeving in de media weten veel automobilisten niet meer waar ze aan toe zijn: zijn winterbanden nu wel of niet verplicht als je 's winters in Duitsland een auto bestuurt? Het is nogal een gedoe en een forse uitgave om voor een enkel weekendje of autorit naar de wintersport in Oostenrijk vier speciale winterbanden te monteren. Het formeel juist antwoord op de vraag luidt "nee, er is in de winter geen algemene winterbandenplicht in Duitsland", behalve bij winterse omstandigheden. Dus als je geen winterbanden gemonteerd hebt, kan dat bij sneeuw en ijs een boete opleveren en bij een ongeval eerder tot aansprakelijkheid leiden. En winterbanden zijn in dit geval banden met het sneeuwvloksymbool en/of (!) een M+S-logo. All weather- of M+S-banden zijn dus ook toegestaan.

Update oktober-november 2010

In de zomer van 2010 heeft een Duitse rechtbank bepaald dat de formulering in de wet omtrent winterbanden te vaag was en dat daarom niet duidelijk is wanneer de wet overtreden wordt. De Duitse verkeersminister Ramsauer heeft daarom nog voor de winter van 2010 de wet gewijzigd en een concrete winterbandenplicht bij sneeuw en ijs ingevoerd. Op 26 november heeft de Duitse Bondsrat met deze regeling ingestemd. Dat betekent dat er vanaf 28 november 2010 in Duitsland een winterbandenplicht bij winterse omstandigheden geldt. Details in het Duits bij de ADAC.

Aanpassing aan winterse omstandigheden

In de Duitse verkeerwet is de regel opgenomen dat de auto aan winterse weersomstandigheden aangepast moet zijn. Dus als je onderweg bent met zomerbanden en merkt dat je banden geen grip maar hebben, dan mag je niet verder rijden. Doe je dat toch en word je door de politie aangehouden, dan loop je het risico op een bekeuring van 40 euro.

Als je het verkeer daadwerkelijk ophoudt  doordat je auto niet aan de weersomstandigheden aangepast is, bijvoorbeeld doordat je op een helling blijft steken en een file veroorzaakt, dan kun je een boete van 80 euro krijgen. Ook krijg je een strafpunt in het rijbewijsregister in Flensburg. Voor Nederlanders is dat overigens pas vervelend als je er 18 hebt, want dan riskeer je een ontzegging van de rijbevoegdheid in Duitsland.

De aanpassing aan winterse omstandigheden houdt niet alleen in dat je op winterbanden rijdt, maar ook dat de autoruiten schoon zijn en het tankje met ruitensproeierantivries gevuld is.

De conclusie luidt dus dat als je in de winter in Duitsland een auto bestuurt terwijl de omstandigheden niet winters zijn, je best op zomerbanden mag rijden. Niets staat dan een weekendje Düsseldorf, een rit over de Autobahn naar de wintersport in Oostenrijk of een tripje vlak over de grens naar de Duitse supermarkt dan in de weg.

Ongeval

Let op: Raak je betrokken bij een ongeval, dan kan er nog een vervelend staartje volgen. De Duitse justitie zou je kunnen vervolgen als je met een auto op zomerbanden reed, ook al heb je geen schuld aan het ongeval. In hoeverre dit in de praktijk zal voorkomen, is afwachten. Voor de verzekering heeft het rijden op zomerbanden geen gevolgen; Nederlandse verzekeraars keren gewoon uit, ook als je schuldig bent aan het ongeval. En ook Duitse verzekeraars doen niet moeilijk als een auto op zomerbanden bij een winters ongeluk betrokken raakt, aldus een artikel in het Duitse tijdschrift Focus.

Winterbanden en M+S banden

Volgens de Duitse wetgeving gelden winterbanden, M+S-banden en all weather-banden (vierseizoenenbanden) als geschikte banden in winterse omstandigheden. Deze banden hebben een sneeuwvlokjessymbool of een M+S-logo.
Eigenlijk zijn M+S-banden bedoeld voor het rijden door modder en sneeuw. Alleen als er op zo'n band ook een symbool van bergtoppen met een sneeuwvlok op de band staat, geldt de band als allround winterband. Het M+S-logo is te vinden op alle  winterbanden, vierseizoenenbanden en soms zelfs op zomerbanden, en zegt eigenlijk weinig over de eigenschappen van de band als winterband. Maar voor de Duitse wetgever zijn ze goed genoeg om aan de wettelijke definitie van winterband te voldoen.

Sneeuwkettingen

Ook als je op winterbanden rijdt, kunnen sneeuwkettingen soms noodzakelijk blijven. Op sommige bergwegen zijn ze onder bepaalde omstandigheden verplicht; dit wordt aangegeven meteen bord met een wiel met sneeuwketting erop. Sneeuwkettingen zijn niet geschikt om lange afstanden mee te rijden, ze zijn slechts een hulpmiddel om met lage snelheid op besneeuwde hellingen te kunnen rijden.

Winterbandentest 2011

De ANWB heeft samen met andere automobielorganisaties in Europa een grote winterbandentest uitgevoerd. Daaruit bleek dat de winterband in het algemeen te verkiezen is boven de vierseizoenenband (all-weatherband), zeker op wintersport, omdat met een vierseizoenenband sneeuwkettingen veel eerder noodzakelijk zijn.

Laatste wijziging: 10 oktober 2011